De wijnmaker uit Thurgau die alles inzette op resistente druiven en won

Samenvatting

De Zwitserse wijnindustrie kampt momenteel met een perfecte storm. Door de dalende consumptie en een brute cyclus van vorst, hagel en schimmelziekten bereiken veel telers een breekpunt. Zelfs prestigieuze namen als de Kartause Ittingen hebben er onlangs voor gekozen hun wijnstokken volledig te rooien. Toch lijkt Roland Lenz uit Iselisberg midden in deze crisis minder op een buitenbeentje en meer op een man die de toekomst zag aankomen.

Lenz en zijn vrouw Karin wedden al dertig jaar op "piwi"-variëteiten – Pilzwiderstandsfähige Rebsorten. Dit zijn schimmelresistente kruisingen waardoor ze de chemische spuitbeurten kunnen overslaan die Lenz als jonge man chronische hoofdpijn bezorgden. Het aha-moment kwam tijdens het rampzalige seizoen van 1999; terwijl de rest van de traditionele wijnstokken op de boerderij bezweek onder de regen en rot, bloeide de resistente hectare.

Tegenwoordig is het landgoed van Lenz een weelderig ecosysteem van 21 hectare waar granaatappels, hazelnoten en schapen zij aan zij leven met de wijnstokken. De resultaten spreken voor zich: de bodemgezondheid is verbeterd, de opbrengsten zijn stabiel en de critici merken het op. In 2025 gaf Vinum topscores aan zijn flessen en grote spelers als Rutishauser Divino brengen piwi-wijnen eindelijk naar de commerciële mainstream. Hoewel traditionalisten zoals Master of Wine Philipp Schwander nog steeds beweren dat piwi's niet kunnen tippen aan de finesse van een klassieke Pinot Noir, is Lenz niet geïnteresseerd in de discussie. Hij heeft het te druk met succesvol zijn.

Ons commentaar

Dit is een degelijk stuk regionale verslaggeving, maar het voelt alsof het stopt net op het moment dat het interessant wordt. Hoewel de auteur de passie van Lenz perfect vastlegt, wordt de feitelijke tegenstand tegen deze beweging nauwelijks onderzocht. We krijgen één zin van een scepticus en zeer weinig onafhankelijke gegevens om de bewering te staven dat biodiversiteit de opbrengst daadwerkelijk verhoogt. Het artikel vraagt waarom niet meer boeren de overstap hebben gemaakt, maar laat de sector vervolgens ontsnappen door de schuld te geven aan tijd. Het is een mooi profiel, maar het mist de kans om een echt ontregelend onderzoek te zijn naar de reden waarom de wijnbouwelite zo traag evolueert.

Over de auteur

Rafael Rohner is sinds 2010 een vaste waarde in de Zwitserse regionale journalistiek en stapte over van de St. Galler Tagblatt naar de Winterthur Landbote. Hij is niet alleen schrijver; hij heeft een graad in milieuwetenschappen, wat de lichte aanraking van de harde agronomische gegevens in dit stuk een beetje frustrerend maakt. Hij begrijpt de wetenschap duidelijk, maar zijn professionele stijl blijft voorzichtig en observerend, waarschijnlijk het resultaat van zijn bewuste keuze om neutraal te blijven en de strijd om de publieke opinie te vermijden.

Over de uitgever

De Tages-Anzeiger blijft de zwaargewicht van het Zwitserse medialandschap, maar verkeert momenteel in zwaar weer. Eind 2024 kondigde moederbedrijf Tamedia een enorme herstructurering aan, waarbij 290 banen werden geschrapt en lokale kranten zoals de Landbote werden opgenomen in de centrale redactie. Deze druk om meer te produceren met minder verklaart wellicht waarom we een verschuiving zien naar gepolijste persoonlijkheidsprofielen in plaats van de diepgravende onderzoeksstukken die de sector zo hard nodig heeft.